Jan Dijksman

Jan Dijksman (11 mei 1917 – 21 april 2008) werkte tijdens de Tweede Wereldoorlog bij de PTT in Leeuwarden. Dijksman was onderdeel van een groepje actieve PTT-medewerkers die door het verzet werden ingeschakeld en een cruciale rol speelden in het opzetten en onderhouden van geheime verbindingen. In die rol verzorgde hij onder andere de telefoonverbindingen voor de Friese Knokploegen (KP) terwijl die op 8 december 1944 een bevrijdingsactie in het Huis van Bewaring (Blokhuispoort) in Leeuwarden uitvoerden, waarbij 51 gevangenen zonder geweld werden bevrijd. Het telefoonnet was in oorlogstijd van groot belang, zowel voor de Duitse bezetters als voor het verzet. Voor het verzet was het dan ook belangrijk om samen te werken met betrouwbare PTT-medewerkers, die naast hun gewone werkzaamheden ook illegale taken uitvoerden. Sommigen doken zelfs onder om zich volledig in te kunnen zetten voor de ondergrondse. De PTT-groep uit Leeuwarden behaalde diverse wapenfeiten op het gebied van inlichtingen. Zo luisterden zij mee met de gebeurtenissen in het Huis van Bewaring tijdens de bevrijdingsactie van 51 gevangenen op 8 december 1944. Ook slaagden PTT-medewerkers er in het voorjaar van 1945 in heimelijk afluisterapparatuur in het hoofdkantoor van de Sicherheitsdienst (SD) in Leeuwarden aan te leggen, en via deze ‘luisterpost’ cruciale informatie in handen van het verzet te spelen. Zes weken lang konden verzetsmensen meeluisteren met alles wat zich afspeelde op de werkkamers van de hoogste SD-officieren van Friesland. Een feit dat aan Duitse kant altijd onopgemerkt is gebleven. Vlak voor de bevrijding wisten PTT-medewerkers bovendien te voorkomen dat de zich terugtrekkende Duitse militairen het postkantoor van Leeuwarden zouden opblazen. Door de aangebrachte explosieven in het geheim te vervangen door houten blokjes werd het postkantoor gespaard. Na de komst van de Canadese troepen konden cruciale telefoonverbindingen, mede door deze actie, snel weer worden benut.

Bron: Fries Verzetsmuseum