Benjamin Juda van Esso

Ook bekend als: Ben

Benjamin Juda van Esso is op 23 mei 1917 in Amsterdam geboren en groeit daar op in een doktersgezin. In 1940 studeert hij geneeskunde en is hij verloofd met Martha Polak, die hij bij de zionistische jeugdbeweging heeft ontmoet. Zodra Martha op 8 juli 1942 is afgestudeerd, besluiten ze het land te verlaten. Op 11 juli vertrekken ze vanuit Amsterdam. Met een vals persoonsbewijs bereiken ze Brussel, waar ze onder een provisorisch gemaakte chuprah (baldakijn) trouwen. In een groepje reizen ze verder, maar bij de Franse grens verliezen ze de anderen uit het oog. Bij Montrichard steken ze de rivier Cher over, die de demarcatielijn vormt. In Spanje belandt Ben in het kamp bij Miranda de Ebro, waar hij pas op 17 mei 1943 wordt vrijgelaten. Ze moeten in Madrid wachten op een nieuw persoonsbewijs en na drie weken worden ze naar de Portugese grens gebracht, die ze te voet overgaan. Met een taxi gaan ze naar Lissabon en op 1 juli vliegen ze naar Poole. In Londen wordt hun huwelijk gelegaliseerd. Ben wordt ingelijfd bij de Marine en doet ervaring op als marine-arts in Soerabaja. Martha gaat als arts werken op een marinebasis in Holyhead (Wales) en wordt later lid van het Vrouwen Hulp Korps. Het echtpaar is geëmigreerd naar Jeruzalem, waar Ben zich Benjamin Juda ben Assa noemt en Martha de naam Martha ben Assa aanneemt. Ze hebben vier kinderen en negen kleinkinderen. Ben overlijdt op 21 maart 1976 in Be'er Sheva, Israël. Hij heeft de Albert Schweitzerprijs ontvangen (voor humanisisch werk) in 1967 in Concertgebouw. Hij schonk bijbehorende geldsom aan Arabische vluchtelingen die in Jordaanse kampen vertoefden.

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders