Geerard Baatsen

BAATSEN (Geerard), geboren te Rotterdam op 6 oktober 1921. Hij woont met het ouderlijk gezin in de Rotterdamse wijk het Oude Noorden, op het adres 1e Pijnackerstraat 18. Wanneer op 11 november 1944 daar de razzia plaatsvindt is Geerard 23 jaar oud en student. Een dag ervoor verneemt hij al dat alle toegangswegen tot de stad zijn afgezet en dat de Duitsers alle mannen van 17 t/m 40 jaar huis aan huis vorderen. Wanneer zijn moeder de volgende ochtend terugkomt van boodschappen doen, heeft ze “het Bevel” bij zich. In rap tempo ruimt Geerard zijn kamer op en verbrandt ondergrondse edities. Wanneer om 11:30 uur gesignaleerd wordt dat de Duitsers de straat inkomen, duikt Geerard achter een al geprepareerd luik, zijn vader timmert het geval dicht en zijn moeder plakt repen behang over de naden. Ten slotte wordt het bed ervoor geschoven. Wanneer een bovengekomen Duitser vraagt of hij kinderen heeft, antwoord Geerards vader dat zijn kinderen al getrouwd zijn. De Duitser gelooft dit en vertrekt. Geerard houdt zich nog enige tijd schuil en daarna blijft hij thuis en uit het zicht van de buren. Op 20 november 1944 gaat Geerard ’s avonds voor het eerst voorzichtig naar buiten. En geleidelijk hervat hij zijn leven van voor de razzia: hij studeert, gaat naar school (meestal als enige jongen) en de kerk, spreekt af met vrienden enzovoorts Maar ook beleeft hij de hongerwinter. Ondanks alle beperkingen die daarmee gemoeid zijn, viert de familie gezellige feestdagen in december 1944. In januari 1945 gaat hij tweemaal naar Tiel, waar zijn 12 jaar oudere zus woont met haar man en twee dochtertjes. De eerste keer alleen per fiets (die bij Vuren wordt gevorderd door een Duitser) en de tweede keer met zijn moeder, oom en tante, met een gehuurde wagen (handkar of carrier). De tweede keer zijn zus en zwager radeloos: zij moeten hun huis verlaten, als gevolg van de algehele evacuatie van Tiel en nabijgelegen gemeenten. De Rotterdammers besluiten om de zus en haar gezin mee te nemen naar Rotterdam. Veel bagage wordt meegenomen en wat niet op de wagen past wordt elders ondergebracht. Onderweg kunnen ze bij boeren overnachten, maar eten krijgen zij niet. Begin februari 1945 gaan Geerard en zijn zwager met een carrier naar Utrecht om de overige spullen op te halen. Ze komen een paar keer in direct contact met Duitse soldaten (botsing en controle van de papieren, waarbij Geerard vertelt dat hij TBC heeft), maar dat loopt goed af. Wanneer de elders ondergebrachte spullen in Utrecht aankomen, kunnen de mannen die op hun carrier plaatsen en huiswaarts gaan. Geerard moet een slaapkamer afstaan. Mede omdat zijn 2 nichtjes veel herrie maken, kan Geerard zich slecht concentreren en lukt het studeren niet goed meer. Maar voor hem weegt dit niet op tegen zijn dankbaarheid, omdat hij nog steeds thuis is en nog geen honger of kou lijdt. Na 8 weken vertrekken zus en gezin naar familie in de buurt van Giessendam. In april/mei 1945 bezoekt hij met vrienden enkele concerten, w.o. de uitvoering van de Matthäus Passion. Geerard maakt de bevrijding met wisselende stemmingen mee. Wanneer de geallieerden niet op de verwachte dag verschijnen en er berichten komen dat geschoten is op feestvierende burgers, is hij terneergeslagen. Maar na een goede kerstdienst en binnenrijdende Canadezen, kan hij zijn feestvreugde niet meer bedwingen. Op 6 mei 1945 doet hij mee aan een geïmproviseerde optocht, waarbij onder andere een ovatie wordt gebracht aan Opoe Herfst (1841-1948). Na de oorlog meldt Geerard zich aan voor een vrijwillige officiersopleiding, trouwt hij met een Britse vrouw en verhuist naar Swindon. Vermoedelijk overlijdt hij daar rond 2001, op ongeveer 79-jarige leeftijd.

Bron: Stadsarchief Rotterdam